Hoe meet je geluk?

Meten is weten, leren we al heel vroeg. En zeker in een Agile omgeving, waarin empirie [Op de werkelijkheid en de ervaring gebaseerd, proefondervindelijk] hoog in het vaandel staat, hameren we op het belang van meten (want; weten of je proef/hypothese is geslaagd). Maar hoe meten we zoiets subjectiefs als geluk?

Waarom meten?

Veel organisatieveranderingen worden – gelukkig – mede ingegeven door de wens om bij te dragen aan gelukkige medewerkers. Meer autonomie, een leukere werkplek, openheid, transparantie, het draagt bij om een aantrekkelijke werkgever te zijn. In het verlengde daarvan, houden al deze factoren mogelijk ook verband met een vergroot persoonlijk geluk.

Naar aanleiding van mijn vraag op LinkedIn heb ik veel leuke reacties gekregen. Onder andere van een collega Martijn Schild bij Eneco en K3 Retail.

“Aan het begin van iedere maand lieten we medewerkers de volgende vragen beantwoorden”

  • Ik ben trots op wat ik doe.
  • Ik heb plezier in mijn werk.
  • De samenwerking in mijn team is goed.
  • De samenwerking met de andere teams is goed.
  • Ik ben in staat om het verschil te maken voor onze klanten.

“In het begin van de transformatie zagen we de responsrate en de scores maand op maand stijgen. Dat veranderde toen er een aanstaande reorganisatie kwam. Toen daalde de scores hard, maar ook de responserate nam drastisch af. Over het algemeen merkte ik sowieso dat de responserate staat of valt met de hoeveelheid aandacht die ik de meting gaf.”

Claudia van der Burg van Unit4: “Wij gebruiken de Team Morale Metric. Wij gebruiken deze metric nu bijna 2 jaar, we hebben hem meteen van de start van het agile traject geïmplementeerd. Deze metric is een voorspellende metric voor kwaliteit en productiviteit, althans zo werd het beschreven.

“Om dat te toetsen houden wij de scores van elke team bij en daarnaast zetten we ook de velocity ernaast af. Het mooie van de metric is dat je ziet dat bepaalde beslissingen die genomen worden vanuit het bedrijf, zowel positief al negatief invloed hebben op de team morale. Wij gebruiken de metric bijvoorbeeld als KVI voor het transformatieteam”

Fraaie voorbeelden, maar toch vraag ik me af of in al deze echt geluk wordt gemeten, of meer tevredenheid met het werk/werkgever. Zelfs onze eigen organisatie* komt niet verder dan een toch wel erg makkelijk te manipuleren meting van geluk middels een “happiness-score” van 1 tot 5. Maar wat meet je dan eigenlijk? De “happiness” van dat moment? Met de situatie? Gaat het om geluk, of blijheid en is dat een verschil of niet? Als je de ene dag 4 scoort en de volgende dag een 2, zegt dat dan daadwerkelijk iets over verbeteren of verslechteren van geluk? Hoewel de cijfers heus wel enig inzicht kunnen bieden, wilde ik op zoek naar een nog meer valide meting voor geluk.

Wat ís geluk?

Sonja Lyubomirsky – wetenschapper en schrijfster van het boek “De maakbaarheid van geluk”, heeft er veel gepubliceerd over de wetenschappelijke onderbouwing van geluk. Ze verrichtte ook zelf uitgebreid onderzoek naar geluk en ontwikkelde diverse testmethoden.

Zij ontdekte onder andere dat geluk uit drie componenten bestaat. 50% is genetisch bepaald. Dit vormt je “basis” status van geluk en is helaas niet te veranderen. Het heeft te maken met de aanleg van je hersenen (prefrontale cortex) en bijvoorbeeld genetische aanleg voor depressie.

10% wordt bepaald door de leefomstandigheden. Waar ter wereld word je geboren en ben je arm of juist heel rijk. Leefomstandigheden zijn niet altijd te veranderen, maar zijn ook maar voor een relatief klein aandeel verantwoordelijk voor geluk. Rijkdom heeft maar een heel kleine (positieve) invloed op geluk en het opgroeien met bijvoorbeeld een ernstig zieke ouder heeft slechts een kleine (negatieve) impact op geluk.

Dat laat nog 40% ruimte… voor eigen inbreng! 40% van het geluk wordt bepaald door doelbewuste acties en/of je eigen state of mind. En in die zin is geluk dus gedeeltelijk maakbaar.

Hoe meet je geluk

Ondanks een aantal objectieve constateringen rondom geluk, blijft geluk iets wat je ervaart en daarmee subjectief. De Subjective Happiness Scale (SHS) ontwikkelt door Lyubomirsky et al., probeert die subjectieve ervaring toch objectief te meten. De SHS bestaat uit de volgende vier vragen:

  1. Ik beschouw mijzelf in het algemeen als:
    Een niet bijzonder gelukkig mens (1) <–> Een bijzonder gelukkig mens (7)
  2. Vergeleken met mijn leeftijdsgenoten ben ik:
    Minder gelukkig (1) <–> Gelukkiger (7)
  3. Sommige mensen zijn doorgaans heel gelukkig; ze genieten van het leven, ongeacht wat er gebeurt en halen er alles uit. In welke mate gaat dit voor jou op?
    Helemaal niet (1) <–> Helemaal wel (7)
  4. Sommige mensen voelen zich meestal niet zo heel gelukkig; ze zijn weliswaar niet depressief, maar niet zo gelukkig als ze zouden kunnen zijn. In welke mate geldt dit voor jou?
    Helemaal niet (7) <–> Helemaal wel (1)

Tel de scores bij elkaar op en deel door vier (let op de laatste vraag, de score is daar omgekeerd!).

Gemiddeld scoren mensen tussen de 4,5 en de 5,5. Scoor je onder de 4,0? Mogelijk is er meer aan de hand. Een meer uitgebreid onderzoek naar depressie kan raadzaam zijn. Schakel hiervoor altijd een specialist in.

De vragen gaan meer over geluk in bredere zin en zijn daarmee minder moment- en/of situatie gebonden. Ook wordt het geluk over meerdere assen bepaald. Sonja Lyubomirsky lijkt daarmee een handzame en valide tool te hebben ontwikkeld.

(Agile) Change Management en de relatie tot geluk

Voor de 40% “maakbaarheid” van geluk, heeft Lyubomirsky 12 “geluksstrategieën” gedefinieerd, variërend van “Expressing gratitude” & “Cultivate Optimism” tot “Increase Flow Experiences” & “Commit to your goals”. Ze ontwikkelde zelfs een tool om te kijken welke strategie het beste bij jou past middels de Person Activity Fit-score. (hier vind je alle 12 strategieën terug)

Veel van deze strategieën komen overeen met principes en practices uit bijvoorbeeld het Scrum Framework. Focus en Commitment komen daar duidelijk in naar voren, terwijl ook het vieren van successen, positivisme en het creëren van “Flow” breed gedragen practices zijn voor het ontwikkelen van Agility

De hypothese dat een Agile transformatie bijdraagt aan meer geluk is dan ook logisch. De volgende stap is echter deze hypothese te valideren middels metingen.

Ik daag dan ook graag alle organisaties die in een Agile transformatie zitten, of er binnenkort een gaan starten uit, het geluk van medewerkers iedere twee tot drie maanden te meten met behulp van de SHS.

Ik beloof de eerste resultaten over zes maanden te publiceren om een antwoord te kunnen geven op de vraag of Agile Transformaties bijdragen aan het geluk van mensen.

Wie gaat met ons de uitdaging aan?

*Waada The Movement heeft als missie een positieve bijdrage te leveren aan het succes en geluk van mens en organisatie. Prowareness vervult die missie onder andere door het op inspirerende wijze delen van kennis en ervaring op het gebied van organisatie- en veranderkunde.

LEAVE A REPLY

Please enter your comment!
Please enter your name here

*